Eén op de twintig Vlamingen staat dagelijks in de file en ondanks het feit dat het merendeel zich daaraan doodergert, blijven velen voor de wagen kiezen. Als oplossing voor het fileprobleem ziet men geen heil in nieuwe wegen, wel in beter openbaar vervoer. Dat blijkt uit de Mobiliteitsenquête 2010, uitgevoerd door Peugeot en Knack.

De enquête werd afgenomen bij 3400 Belgen en polste onder meer naar het verplaatsingsgedrag, de redenen om de auto te gebruiken, woon-werkreistijden en mogelijke oplossingen voor het fileprobleem volgens de respondenten.

"De auto is snel en je geraakt overal"
Meer dan een kwart van de Nederlandstalige respondenten gebruikt de wagen omdat ze niet met het openbaar vervoer op het werk geraken (28.7%) en/of omdat ze dat onpraktisch vinden (25.48%). Opvallend is ook dat velen van mening zijn dat ze tijd besparen door met de wagen te rijden. Dat ermee anderzijds geen geld uit te sparen valt, beseft quasi elke bevraagde. Danny Smagghe van Touring: "Voor de meeste verplaatsingen blijft de wagen inderdaad in realiteit de snelste oplossing. Men recupereert de verloren tijd in de file ook door al in de wagen te werken." Roger Kesteloot, directeur-generaal van De Lijn relativeert: "Voor ketenverplaatsingen heeft de wagen wellicht een voorsprong op het openbaar vervoer, maar in vele andere gevallen is het erg concurrentieel, zeker in de stad. Mensen dénken vooral dat de wagen sneller is, maar een bus die op een aparte rijstrook op de E313 de file voorbijsteekt, kan filerijders misschien op andere gedachten brengen."

Recreatief verkeer
Uit de bevraging komt duidelijk naar voor dat Vlamingen hun wagen vooral gebruiken voor boodschappen, bezoekjes en recreatieve doeleinden. Woon-werkverkeer komt pas op de vierde plaats. Zowel Danny Smagghe van Touring als Marjan Frederix van Mobiel21 zijn het erover eens dat mensen verkeerde keuzes maken in vele van deze verplaatsingen. "Vooral een gewoonteprobleem", zegt Frederix. "De automobilist stelt evidenties te weinig in vraag. Het ís niet logisch om in de file te gaan staan. Is er een rationele reden om voor een verplaatsing van minder dan 5 kilometer niet te fietsen?"

De fiscaal interessante bedrijfswagens dragen volgens Mobiel 21 en De Lijn bij aan het probleem. Werknemers belonen via een quasi kosteloze bedrijfswagen stimuleert om die ook veel te gebruiken, klinkt de redenering. Een mogelijke oplossingspiste volgens Mobiel 21 is die van het mobiliteitsbudget, waarmee ook andere mobiliteitsoplossingen dan de wagen kunnen bekostigd worden.

Oplossingen voor de file
Van de 5 procent Vlamingen die dagelijks in de file zitten, ergert 1 op 3 (32.7%) zich mateloos aan de verkeersinfarct. Minister Crevits ziet daarin dé motor voor het herdenken van onze mobiliteit. Als mogelijke oplossing voor het fileprobleem, schuiven de bevraagden vooral beter én gratis openbaar vervoer naar voor. Thuiswerk en glijdende uren scoren ook goed, net als de optie "voor elke verplaatsing een aangepast vervoermiddel". Dat laatste klinkt bij Peugeot als muziek in de oren. Recent pakten ze ook in België uit met Mu by Peugeot, een all-round mobiliteitsservice.

Dat gratis openbaar vervoer is volgens mobiliteitsdeskundigen en de minister geen goed idee. Minister Crevits: "In het buitenland is openbaar vervoer vaak duurder dan bij ons en toch wordt er meer gebruik van gemaakt, te wijten aan betere dienstverlening, nette en veilige stations en goede aansluitingen." Het voorbeeld van gratis openbaar vervoer in Hasselt leert bovendien, zo zegt Mobiel 21, dat dit ook een verkeerd effect kan hebben: stappers en trappers die nu de bus nemen.

Rekeningrijden kan slechts 9% van de bevraagden overtuigen. En verrassend: ook de uitbreiding van wegeninfrastructuur is niet populair als oplossing. Niet verwonderlijk volgens Danny Smagghe van Touring: "Slechts 5 procent van de bevraagden staat dagelijks in de file. Wie slechts sporadisch moet aanschuiven heeft waarschijnlijk geen zin in grootschalige wegwerkzaamheden en vindt die wellicht ook niet nodig."

(Bron en illustratie: Knack)