Fietspaden moeten niet alleen veilig zijn, maar ook comfortabel om over te rijden. Daarom heeft Vlaams minister van Mobiliteit en Openbare Werken Hilde Crevits 5 meetfietsen aangekocht. De fietsen zijn op punt gesteld door de Katholieke Universiteit van Leuven. Met de fietsen laat minister Crevits nu een proefproject uitvoeren. In 15 gemeenten zal het comfort en de kwaliteit van de fietspaden worden gemeten.

Op deze manier wordt er niet alleen geïnvesteerd in nieuwe fietspaden, maar worden ook de bestaande fietspaden op het vlak van veiligheid en comfort kwalitatief verbeterd. Ter verbetering van de kwaliteit voerde de minister recent in het Standaardbestek 250 voor het eerst een vlakheidsnorm voor fietspaden in.

Fietspadenaudits voor gerichte investeringen
Vlaanderen heeft een netwerk van bovenlokale fietsverbindingen (BFF) van ca. 12.000 km. Sommige daarvan werden recent aangelegd, andere 20-30 jaar geleden op basis van de toen geldende veiligheids- en comforteisen. Er is dus nood aan een gerichte opwaardering van de bestaande fietsinfrastructuur in overeenstemming met de huidige en toekomstige veiligheids- en comforteisen.

Gerichte investeringen kunnen niet zonder inzicht. Meten is weten. Daarom heeft minister Hilde Crevits 5 meetfietsen aangekocht om vlakheidsmetingen uit te voeren. De effenheid van het fietspad wordt gemeten door de trillingen bij het overrijden. Zo kan de toestand van het fietspad op een objectieve manier in kaart worden gebracht.

Ondersteuning van de gemeenten
Zowel het gewest, de provincies als de gemeenten spelen hun rol in het fietsbeleid. Maar liefst 60% van het BFF ligt op gemeentewegen, dus zijn de gemeenten zeer belangrijk als schakel in de aanleg en het beheer van veilige en comfortabele fietspaden. Bovenop de versterkte aanpak van het Vlaams Gewest, 100 miljoen euro voor het geïntegreerd fietsinvesteringsprogramma 2010 en de ondersteuning vanuit de provincies, zullen gemeenten dus een belangrijk deel van de initiatieven blijven nemen.

Toch blijkt ook dat vele gemeenten geen precies zicht hebben op de staat van hun fietsinfrastructuur. Ook de coördinatie en uitvoering van het bovenlokaal functioneel fietsroutenetwerk wordt door deze fragmentarische aanpak bemoeilijkt. Dit project zal de gemeenten helpen om de fietser een zo veilig en comfortabel mogelijk fietsroutenetwerk aan te bieden.

Voortbouwen op ervaring
Dit fietspadenauditproject bouwt verder op de ervaring opgedaan in het verleden. In maart 2008 - maart 2009 werd het eerste meetfietsproject op vrijwillige basis opgezet door de Fietsersbond. Op basis van 2.300 metingen werd 1.418 km fietspaden onderzocht. Dit onderzoek omvatte de hele fietspadinfrastructuur van 31 steden en gemeenten verspreid over Vlaanderen, 11% van de oppervlakte in Vlaanderen en zowat 1 op 10 van alle fietspaden in Vlaanderen.

Deze tests met de meetfiets hebben aangetoond dat fietspadenaudits op een objectieve wijze kunnen gebeuren. Ze hebben ook bewezen dat dit ook helpt om te komen tot benchmarking en tot een breder inzicht in de effectieve kwaliteit van het fietspadennetwerk. Op basis van deze ervaringen heeft de KULeuven de meetfiets technisch verder ontwikkeld.

Proefproject fietspadenaudits 2010-2011
Minister Hilde Crevits wil met de fietspadenaudits komen tot een echte kwaliteitsverhoging van de fietspaden door het verbeteren van de kennis en het inzicht in de kwaliteitstoestand van de bestaande fietspaden. Dit laat toe om de investeringsprogramma’s nog beter af te stemmen op de reële noden, door de slechtste fietspaden prioritair aan te pakken. De minister heeft voor de aankoop van de fietsen 16.335 euro uitgetrokken.

De Fietsersbond is geselecteerd voor de uitvoering van het proefproject. De Fietsersbond heeft de voorbije jaren een grote expertise opgebouwd inzake fietspadenaudits. Het proefproject verloopt in drie fases in de periode van juni 2010 tot maart 2011:

• De ontwikkeling van 3 belangrijke bouwstenen voor fietspadenaudits in Vlaanderen,
• Het uittesten van deze bouwstenen,
• De voorbereiding voor de uitbreiding van het hele project naar alle gemeenten vanaf de lente van 2011. Dit laat toe om zo snel mogelijk te kunnen komen tot een nog betere inschaling van de bestaande en ontbrekende infrastructuur.

De 3 bouwstenen van het project zijn:

1. Het uittesten van de nieuwe meetfietsen aangeleverd door de KULeuven om te komen tot een uniforme fietser-onafhankelijke meetprocedure.
2. Het aanmaken van een online toegankelijke databank waarin meetgegevens kunnen worden opgeslagen. In deze databank kunnen dan zoekopdrachten worden ingegeven om de gegevens beleidsmatig te interpreteren. Deze databank zal ook benchmarking toelaten. De gemeenten kunnen zien hoe zij zich positioneren in Vlaanderen in vergelijking met andere gelijkaardige gemeenten qua kwaliteit van hun fietsinfrastructuur. Voldoende afscherming van de data is voorzien zodat de privacy van gemeenten gegarandeerd blijft. Dat is een belangrijk punt binnen het project. De databank is niet enkel een hulpmiddel bij de inschaling van de bestaande infrastructuur, maar het heeft ook een toekomstgerichte functie. Ze zal immers helpen om meetbare simulaties en prognoses te maken op basis van de aanwezige gegevens en ingevoerde mogelijke investeringsbeslissingen. De Fietsersbond zal de online toegankelijke databank ontwikkelen samen met de Hogeschool Universiteit Brussel (HUB).
3. Het in detail uitschrijven van de auditprocedure voor fietspaden met het oog op de aanpassing en aanvulling van het Vademecum Fietsvoorzieningen.

Eenmaal deze 3 componenten van het project ontwikkeld zijn, zullen deze worden uitgetest. Dit zal gebeuren in 15 gemeenten, evenwichtig verdeeld over Vlaanderen:
10 gemeenten met 30-50 km fietspaden en 5 met 50-100 km fietspaden.

Eén van de geselecteerde gemeenten is Zemst

Het uittesten zal bestaan in het uitvoeren van de opgestelde auditprocedure: audit uitvoeren, invoeren gegevens in de databank en rapportering. Tot slot en ter voorbereiding van de uitrol van het hele project vanaf lente 2011 zullen educatieve sessies worden aangeboden. Deze zullen gericht zijn op het toekomstig gebruik van de meetfiets door gewestelijke, provinciale en gemeentelijke overheidsambtenaren.

“Naast investeren in nieuwe fietspaden is het belangrijk om het comfort van het bestaande fietspadenpatrimonium te verhogen. Aangezien de gemeenten een grote rol spelen in het fietspadenbeleid stel ik in elke provincie een meetfiets ter beschikking. De gemeenten kunnen zo inzicht verwerven in de toestand van hun fietspadeninfrastructuur. Op basis van de verzamelde gegevens kunnen de gemeenten gericht investeren. De Fietsersbond zal het proefproject begeleiden in de 15 deelnemende gemeenten. Op basis van de resultaten van dit proefproject wil ik het project dan later uitbreiden. Samen kunnen we de fietsers dan comfortabelere fietspaden aanbieden.”, besluit Vlaams minister Hilde Crevits.

Meer informatie vindt u terug op deze projectwebsite van de Fietsersbond.

(Bron: Kabinet Crevits)